Gadan Alam --- Anan Kesile Sana

[Teñrikut]

Başlığa bakan arkadaşlar belki hiç mana verememişlerdir. Yabancı yazar ismi gibi Gadan alam ile Anan Kesile. Hatta bir yazar ismi biri yazdığı romana benziyor.

Efendim "Gadan Alam", geçen sene sevdiğim bir abimin bana okumam için verdiği Azeri Halk Masallarını içeren kitabın içinde geçen bir kelime öbeğidir.

İlk başlarda boğaz ile çenenin altı manasına geliyor sandım. Sonra birden çok yerde geçince merak ettim. Google da araştırdım. Gadam'ın manası günahlar demekmiş. Yani günahın çoğuluna gadam denirmiş.

Gadam alam ise günahlarını alayım, günahların benim olsun manasına geliyormuş. Basit bir ifade gibi gözüksede öylesine ince ve güzel bir o kadar da doğal bir kelime öbeği... İnsanlar karşısına olan samimi duygularını ifade etmek için kullandıkları harika bir üslup.

Ben Azerbaycan Halk masalları kitabında gördüm. Ama özellikle Elazığ ve Sivas bölgemizde ki halkımızda çok sık kullanırlarmış. Yine aynı manada ve aynı güzellikte.

Sözün mana güzelliği içinde düşünürken aklıma bizim karadenizde kullanılan ve yaklaşık aynı mana veya derinliğe sahip olan "Anan Kesile Sana" ifadesi aklıma geldi. Yine aynı şekilde söylenilen kişiye aktarılan samimiyetin en doğal hali ile oluşmuş bir söz öbeği...


Şimdi ise aklımı kurcalıyan soru acaba güzel Türkçe'min daha hangi böyle güzel söz öbekleri kullanılmamaktan unutulmakta. ?????

Muhammet ÇELİK

[Chinggis]

Güzel paylaşım , teşekkürler .

Mâlesef unutuluyor . Bu kadar güzel sözcükler ve sözcük öbekleri varken , doğu-batı dilleri istilasına uğruyor dilimiz , böylece yenileri geliyor , eskiler unutuluyor...

Yazık...

[kutup yıldızı]

"Gadanı alırım". "gadalarını alırım", "gadasını aldığım" lafları Kayseri'de en yaygın şekliyle kullanılır. Özellikle anneler çocuklarına devamlı bu şekilde hitap eder. Biz de aile içinde ve arkadaşlar arasında sıkça kullanırız bu sözü. Tabi başka yerlerdeki tanıdıklar pek anlamaz bu lafı ama Kayseri'nin sembollerinden olmuş bir laftır. Bu sözü kullanan birine rastlarsanız %80-90 ihtimalle Kayserilidir.